Marzena Okła-Drewnowicz o projekcie ustawy o opiece długoterminowej

Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do rządu z pytaniem o aktualny stan prac nad projektem ustawy o opiece długoterminowej (UD326). W odpowiedzi minister ds. polityki senioralnej Marzena Okła-Drewnowicz poinformowała, że projekt znajduje się na etapie finalizowania analiz uwag zgłoszonych w toku uzgodnień międzyresortowych, opiniowania oraz konsultacji publicznych. Jak wskazała w piśmie, doprecyzowywany jest ostateczny kształt projektu, przed jego skierowaniem do rozpatrzenia przez Stały Komitet Rady Ministrów.

Koniec hospitalizacji „z braku opieki”?

Jednym z kluczowych problemów podnoszonych przez RPO jest zjawisko kierowania do szpitali osób w zaawansowanym wieku, które nie wymagają hospitalizacji ze względów medycznych, lecz trafiają tam z powodu braku odpowiedniego wsparcia w środowisku zamieszkania. Jak podkreśla minister, projektowana ustawa bezpośrednio odpowiada na to wyzwanie. Nowe przepisy mają stworzyć spójny i obowiązkowy system współpracy pomiędzy podmiotami wykonującymi działalność leczniczą, pomocą społeczną, dysponentami zespołów ratownictwa medycznego. Celem tego systemu ma być szybka i rzetelna identyfikacja osób, które mogą wymagać usług lub świadczeń opieki długoterminowej, zanim ich sytuacja doprowadzi do nieuzasadnionej hospitalizacji.

Wymiana informacji i jasne ścieżki działania

Mechanizm współpracy opiera się na niezwłocznej wymianie informacji w ściśle określonych sytuacjach, m.in. gdy z danych medycznych lub obserwacji personelu wynika, że stan funkcjonalny pacjenta wymaga wsparcia środowiskowego, zespoły ratownictwa medycznego udzielają pomocy osobie, której sytuacja życiowa wskazuje na potrzebę objęcia opieką długoterminową, jednostki pomocy społecznej lub świadczeniodawcy POZ identyfikują ryzyko zaniedbania potrzeb opiekuńczych osoby starszej lub niesamodzielnej.

Projekt ustawy precyzyjnie określa zakres przekazywanych danych oraz ścieżki komunikacji między instytucjami. Podmioty lecznicze i zespoły ratownictwa medycznego mają przekazywać informacje do właściwych ośrodków pomocy społecznej, natomiast OPS-y będą informować świadczeniodawców podstawowej opieki zdrowotnej, gdy konieczna będzie weryfikacja zasadności objęcia danej osoby świadczeniami w ramach opieki długoterminowej.

Kluczowa rola koordynatora

Centralnym elementem projektowanego systemu jest koordynator do spraw opieki długoterminowej. Każda przekazana informacja ma trafiać również do koordynatora, który monitoruje dalszy przebieg działań, w razie potrzeby inicjuje kolejne kroki, dba o to, by żadna osoba wymagająca wsparcia nie „wypadła z systemu”. Jak podkreślono w odpowiedzi na pismo RPO, rozwiązanie to ma stworzyć łańcuch odpowiedzialności, zapewniający spójność i skuteczność interwencji.

Wejście w życie z dwuletnim vacatio legis

Planowane jest, że nowe rozwiązania wejdą w życie po upływie 24 miesięcy od dnia ogłoszenia ustawy. Ten czas ma umożliwić dostosowanie systemów ochrony zdrowia i pomocy społecznej, w szczególności w zakresie wzajemnej komunikacji i organizacji współpracy.

Źródło: RPO