MF nie popiera podatku zdrowotnego

Pieniędzy w systemie ochrony zdrowia jest za mało: w piątek minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda, informując o przekazaniu 4 mld zł do budżetu NFZ, z których mają być sfinansowane nadwykonania z ubiegłego roku, przypomniała, że szacowana luka w budżecie Funduszu przekroczy w tym roku 20 mld zł. Dodatkowe pieniądze są więc na wagę złota.

Projekt Lewicy zakłada rewolucję w finansowaniu: składkę zdrowotną miałby zastąpić powszechny podatek zdrowotny (12 proc., ale z kwotą wolną 30 tys. zł), do tego m.in. podatek tłuszczowy i przesunięcie dużej części akcyzy bezpośrednio do budżetu płatnika. Lewica chce, by nakłady na zdrowie osiągnęły realnie 9 proc. PKB (w tej chwili oscylują, realnie, wokół 6 proc. PKB).

Jednak minister finansów nie widzi możliwości poparcia propozycji koalicjanta: po wtorkowych rozmowach na ten temat Andrzej Domański poinformował, że projekt nie ma poparcia rządu, choć nie wykluczył dalszych rozmów na tematy związane z finansowaniem ochrony zdrowia (wiadomo, że równolegle resorty zdrowia i finansów analizują propozycje ludowców, które zakładają m.in. zmiany w składce zdrowotnej dla grup uprzywilejowanych, m.in. rolników czy służb mundurowych.

Tymczasem eksperci nie kryją, że niedoszacowanie wydatków publicznych jest kluczowym problemem strukturalnym systemu ochron zdrowia. Mówiono o tym również we wtorek podczas eksperckiej debaty, jaka odbyła się w Centrum Prasowym PAP. Prof. Maciej Banach, przewodniczący think-tanku „Innowacje dla Zdrowia” przypominał, że problemem nie jest tylko znacząco niższy w porównaniu ze średnią unijną odsetek PKB, jaki przeznaczamy na zdrowie, ale również lawinowy wzrost kosztów pracy – przekraczający 10 proc., choć tempo wzrostu PKB to 3-4 proc. Ekspert przypomniał, że w perspektywie najbliższych lat ochrona zdrowia zmierzy się ze słabnięciem strumienia funduszy unijnych. – Szacowany deficyt kapitałowy szpitali w tym okresie to nawet około 25 mld zł. Będzie on szczególnie dotkliwy dla placówek, które wymagają stałych inwestycji w infrastrukturę, sprzęt i modernizację – wskazał prof. Banach.

O pieniądzach mówiła również dr Maria Libura z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie. W jej ocenie właściwą perspektywą, o której powinniśmy rozmawiać, jest osiągnięcie 9 proc. PKB na zdrowie. – Nawet taki poziom pozostawałby poniżej średniej unijnej, a więc byłby jedynie absolutnym minimum, od którego należałoby rozpocząć odbudowę systemu – zaznaczyła.

Ekspertka podziela zdanie, że czas również na nowy model finansowania zdrowia. – Obecny opiera się na opodatkowaniu pracy – staje się anachroniczny w gospodarce, która dynamicznie się automatyzuje. Coraz większą rolę odgrywają algorytmy, sztuczna inteligencja i kapitał, a coraz mniejszą tradycyjnie rozumiana praca ludzka – przypominała, podkreślając, że nie można dłużej finansować systemu wyłącznie z obciążeń nakładanych na dochody z pracy osób fizycznych, muszą zostać włączone nowe strumienie, w tym dochody kapitałowe.