Wygasają umowy POZ z NFZ. Lekarze rodzinni czekają na decyzje

Kończą się umowy POZ z NFZ. Czy czeka nas przestój w dostępie do lekarzy?

W najbliższym czasie wygasa część umów Narodowego Funduszu Zdrowia z placówkami podstawowej opieki zdrowotnej. Dla pacjentów może to brzmieć jak formalność administracyjna. W rzeczywistości chodzi o ciągłość funkcjonowania przychodni, które każdego dnia stanowią pierwszy punkt kontaktu z systemem ochrony zdrowia. Podstawowa opieka zdrowotna jest jednym z filarów funkcjonowania systemu. To w gabinetach lekarzy rodzinnych rozpoczyna się diagnostyka, prowadzone jest leczenie chorób przewlekłych, realizowane są szczepienia oraz programy profilaktyczne. W ostatnich latach znacząco wzrosła również rola POZ w koordynowaniu opieki nad pacjentami z chorobami przewlekłymi. Skala pracy przychodni jest ogromna. Według danych za 2023 rok w placówkach podstawowej opieki zdrowotnej udzielono ponad 180 milionów porad. To pokazuje, jak istotną rolę POZ odgrywa w codziennym funkcjonowaniu systemu ochrony zdrowia.

Coraz więcej zadań dla przychodni

W ostatnich latach zakres obowiązków podstawowej opieki zdrowotnej systematycznie się zwiększał. Jednym z najważniejszych elementów tych zmian było wprowadzenie opieki koordynowanej, która umożliwia prowadzenie pacjentów z chorobami przewlekłymi w bardziej uporządkowany i ciągły sposób. Dzięki temu część problemów zdrowotnych może być rozwiązywana na poziomie lekarza rodzinnego, bez konieczności kierowania pacjenta do szpitala czy poradni specjalistycznej. To jeden z elementów procesu określanego jako odwracanie piramidy świadczeń, czyli przenoszenie większej części opieki bliżej pacjenta. Od połowy ubiegłego roku funkcjonuje także program „Moje Zdrowie”, który rozszerza dostęp dorosłych pacjentów do badań profilaktycznych i wczesnej diagnostyki. Ministerstwo Zdrowia podkreśla, że rozwój profilaktyki oraz wzmacnianie roli podstawowej opieki zdrowotnej mają być jednym z kluczowych kierunków zmian w systemie.

Rosnące obowiązki, niezmienne finansowanie

Zmiany organizacyjne w ochronie zdrowia wyraźnie wskazują, że to właśnie POZ ma przejmować coraz większą część opieki nad pacjentami. Problem polega jednak na tym, że warunki funkcjonowania przychodni nie zawsze nadążają za zakresem powierzanych im zadań. Placówki od lat zwracają uwagę, że stawka kapitacyjna – podstawowy mechanizm finansowania świadczeń w POZ – pozostaje praktycznie na tym samym poziomie, podczas gdy rosną koszty prowadzenia działalności. Dotyczy to zarówno wynagrodzeń personelu medycznego, jak i kosztów energii, diagnostyki czy infrastruktury informatycznej. Jednocześnie przychodnie realizują coraz więcej świadczeń oraz nowych programów zdrowotnych. W efekcie stabilność funkcjonowania placówek w coraz większym stopniu zależy nie tylko od organizacji pracy, ale również od decyzji systemowych dotyczących finansowania i zasad współpracy z płatnikiem.

Lekarze rodzinni czekają na rozmowy z płatnikiem

W środowisku lekarzy rodzinnych narasta niepokój związany z wygasającymi umowami z Narodowym Funduszem Zdrowia. Chodzi przede wszystkim o zapewnienie stabilnych warunków działania przychodni, które każdego dnia zapewniają opiekę milionom pacjentów.

– Podstawowa opieka zdrowotna jest fundamentem systemu ochrony zdrowia. To tutaj pacjent trafia najczęściej i to tutaj zapadają pierwsze decyzje dotyczące diagnostyki i leczenia. Rozwijamy profilaktykę, opiekę koordynowaną i nowe programy zdrowotne, dlatego potrzebne są jasne i stabilne zasady funkcjonowania przychodni. Z rosnącym niepokojem czekamy na rozpoczęcie rozmów z płatnikiem, bo nie możemy dopuścić do sytuacji, w której pacjenci zostaliby bez zapewnionej opieki – mówi Jacek Krajewski, prezes Federacji Porozumienie Zielonogórskie.

Dla pacjentów najważniejsze jest jedno – aby przychodnia, do której są zapisani, mogła działać stabilnie i bez zakłóceń. Dlatego najbliższe decyzje dotyczące przyszłości umów z POZ będą miały znaczenie nie tylko organizacyjne, ale przede wszystkim zdrowotne.

Źródło: Federacja Porozumienie Zielonogórskie