19 stycznia uczniowie szkół województw mazowieckiego, pomorskiego, podlaskiego, świętokrzyskiego i warmińsko-mazurskiego rozpoczęli ferie zimowe. Dzieci i młodzież z pozostałych regionów muszą jeszcze poczekać. – Czas oczekiwań nie musi się jednak dłużyć. Warto go przeznaczyć na zadbanie o odporność organizmu i przypomnieć najważniejsze zasady bezpieczeństwa – podkreśla Bożena Janicka, prezes Porozumienia Pracodawców Ochrony Zdrowia.

Z tego artykułu dowiesz się:

Jak zbudować odporność przed feriami? Dowiedz się, dlaczego regularny sen, zdrowe posiłki i umiarkowany ruch to kluczowe elementy w budowaniu silnego układu odpornościowego twojego dziecka.
Hartowanie z głową Odkryj, dlaczego stopniowe przyzwyczajanie organizmu do zmiennych warunków jest bardziej efektywne niż ekstremalne metody tuż przed wyjazdem.
Stres – cichy sabotażysta odporności Poznaj, jak emocje i napięcie związane z wyjazdem mogą wpływać na zdrowie dziecka oraz jak można je złagodzić.
Bezpieczeństwo na stoku i lodowisku Zobacz, jakie zasady powinny być przestrzegane, aby zimowe szaleństwa były nie tylko przyjemnością, ale i bezpiecznym doświadczeniem.
Odpowiedzialność to klucz do udanego wypoczynku Przeczytaj, jak świadomość zagrożeń i stosowanie prostych zasad bezpieczeństwa pozwala na radosne i zdrowe ferie zimowe.

Zimowiska to dla organizmu duże wyzwanie: zmiana środowiska, inne bakterie i wirusy, intensywny wysiłek fizyczny, emocje… Jeśli dzieci wchodzą w ten okres zmęczone, zestresowane, czy niewyspane, odporność „odpuszcza” szybciej.

– Trzeba jednak pamiętać, że odporności nie da się „zbudować” w kilka dni. Układ immunologiczny reaguje na styl życia prowadzony tygodniami, a nie na jednorazowe działania tuż przed wyjazdem. Dlatego nerwowe kupowanie suplementów na trzy dni przed feriami rzadko przynosi efekt. Suplementy mogą mieć sens w konkretnych sytuacjach (np. niedobory potwierdzone badaniami), ale nie zastąpią podstaw. Kluczowe znaczenie mają: regularne posiłki, sen, ruch i regeneracja – podkreśla Bożena Janicka.

Hartowanie – tak, ale z głową

Hartowanie często kojarzy się z lodowatą wodą i ekstremalnymi zachowaniami. To mit. Prawdziwe hartowanie to stopniowe przyzwyczajanie organizmu do zmiennych warunków, a nie jednorazowy szok. Odpowiednie hartowanie to: regularne wychodzenie na świeże powietrze niezależnie od pogody, odpowiednie ubieranie się „na cebulkę”, umiarkowany ruch na zewnątrz. Nagłe, intensywne metody tuż przed wyjazdem częściej osłabiają niż wzmacniają odporność.

Sen – filar odporności

To właśnie sen jest jednym z najważniejszych „suplementów odporności”. Podczas snu organizm produkuje cytokiny – białka niezbędne do walki z infekcjami. Dzieci, które śpią za krótko lub nieregularnie, chorują częściej.

– Dlatego przed feriami warto ustabilizować godziny snu i ograniczyć „wieczorne ekrany”. Kilka dni regularnego snu przed wyjazdem może zrobić dużo dobrego dla organizmu – mówi Bożena Janicka.

Stres – cichy sabotażysta odporności

Pakowanie na ostatnią chwilę, napięcie przed rozłąką, presja „żeby dziecko było dzielne” – to wszystko podnosi poziom kortyzolu, który osłabia układ immunologiczny. Dzieci bardzo silnie reagują na emocje dorosłych.

…- Przygotowaniom do wyjazdu powinny towarzyszyć mądra logistyka i przyjazna atmosfera, czyli rozmowa o tym, czego się spodziewać, oswajanie emocji, spokojne pożegnanie bez dramatyzowania. Spokojniejsze dziecko to często zdrowsze dziecko – podkreśla prezes PPOZ.

Co zatem działa przed zimowiskiem?

Zamiast szukać „cudownej metody”, warto skupić się na podstawach:

regularny sen przez co najmniej 1–2 tygodnie przed wyjazdem,
codzienny ruch na świeżym powietrzu, nawet krótki,
stałe pory posiłków i sycące śniadania;
ograniczenie stresu – mniej pośpiechu, więcej przewidywalności,
rozsądek w suplementacji – tylko wtedy, gdy jest taka potrzeba.

Unikanie zagrożeń

Nie tylko infekcje mogą zakłócić spokojne ferie! Równie groźne bywają nieprzemyślane zachowania i lekceważenie zasad bezpieczeństwa.

Lodowiska

Jednym z najpoważniejszych zimowych zagrożeń jest wchodzenie na zamarznięte stawy, jeziora czy rzeki. Nawet jeśli lód wygląda na gruby, jego struktura może być nierówna i osłabiona przez prądy wodne lub wyższą temperaturę. Lód może się załamać w każdej chwili, dlatego należy wybierać wyłącznie lodowiska przygotowane i nadzorowane.

Kask na stoku

Jazda na nartach, snowboardzie czy sankach to świetna forma aktywności, ale tylko wtedy, gdy odbywa się w bezpiecznych warunkach. Brak kasku, sprawnego sprzętu, korzystanie z nieprzygotowanych tras, czy brawura na stoku mogą prowadzić do poważnych urazów.

Niska temperatura i odmrożenia

Mróz, wiatr i wilgoć mogą szybko doprowadzić do wychłodzenia organizmu lub odmrożeń, szczególnie dłoni, stóp, nosa i uszu. Dlatego należy się ubierać warstwowo, używać czapki, szalika i rękawic. Ważne są również nieprzemakalne buty z dobrą izolacją i unikanie długiego przebywania na mrozie bez ruchu.

Odpowiednie miejsca

Zjeżdżanie na sankach w pobliżu ulic, zabawa w śnieżki przy ruchliwej drodze czy skoki do zasp to kolejne częste zagrożenia. Chcąc bawić się bezpiecznie należy wybierać miejsca oddalone od dróg i zaparkowanych samochodów, usunąć przeszkody, takie jak kamienie czy gałęzie. Dorośli mają dodatkowy obowiązek: pilnowanie dzieci i ustalenie jasnych zasad zabawy.

Pośliźnięcia i upadki

Oblodzone chodniki, schody czy parkingi sprzyjają upadkom, które mogą skończyć się złamaniami lub skręceniami. Dobrą ochroną jest obuwie z antypoślizgową podeszwą, ale przede wszystkim ostrożność, czyli unikanie biegania po śliskiej nawierzchni.

Bezpieczeństwo w podróży

Ferie wiążą się z wyjazdami, a zimowe warunki na drogach zwiększają ryzyko wypadków. Dlatego zanim wyruszymy w podróż należy sprawdzić stan techniczny samochodu i opon, a będąc w trasie: dostosować prędkość do warunków pogodowych, robić przerwy aby uniknąć zmęczenia i oczywiście… nie zapominać o zapięciu pasów bezpieczeństwa.

Rozsądek i odpowiedzialność

- Zdrowy i udany wypoczynek zimowy to nie tylko dobra zabawa, ale przede wszystkim rozsądek i odpowiedzialność. Świadomość zagrożeń oraz stosowanie prostych zasad bezpieczeństwa pozwalają cieszyć się feriami bez niepotrzebnego ryzyka. Pamiętajmy - ostrożność nie odbiera radości z zimowych atrakcji, lecz pomaga wrócić z nich zdrowo i z uśmiechem – dodaje Bożena Janicka.

inf pras