Błędy w ustawie o zawodzie farmaceuty

Ponadto w porządku prawnym systemu ochrony zdrowia nie ma żadnego zapisu dotyczącego etatu dla farmaceuty klinicznego. Pomimo tego w 40 polskich szpitalach są zatrudnieni farmaceuci, którzy realizują usługi farmacji klinicznej na oddziałach szpitalnych. Było to możliwe tylko w tych szpitalach, w których dyrektor jest innowatorem i został przekonany przez przebojowego farmaceutę klinicznego.

Wejście w życie UoZF paradoksalnie pogorszyło sytuację, ponieważ niemożliwe jest zatrudnienie farmaceuty klinicznego na oddziale z powodu zapisu, że usługi farmaceutyczne w tym usługi farmacji klinicznej mogą być świadczone tylko w aptece szpitalnej, aptece zakładowej lub dziale farmacji szpitalnej (ustawa prawo farmaceutyczne - art. 86 ust. 2a).

UoZF - art. 4. ust. 4. „Zadania zawodowe farmaceuty obejmują: 5) sprawowanie nadzoru nad gospodarką produktami leczniczymi oraz wyrobami medycznymi w podmiocie wykonującym działalność leczniczą; 6) zarządzanie produktami leczniczymi i wyrobami medycznymi w oddziale szpitalnym” Treść zawarta w punkcie 5) jest zasadna i wystarczająca ponieważ dotyczy sprawowania nadzoru nad gospodarką produktami leczniczymi oraz wyrobami medycznymi w szpitalu. Co do zasady ordynator oddziału zarządza i odpowiada za to jak funkcjonuje cały oddział. Farmaceuta szpitalny nie może zarządzać żadnymi materiałami znajdującymi się w oddziale szpitalnym, ponieważ są to kompetencje ordynatora. Dlatego zarządzanie produktami leczniczymi i wyrobami medycznymi w oddziale szpitalnym przez farmaceutę jest niedopuszczalne. Z tych samych powodów błędem byłoby umieszczenie w ustawie o zawodzie lekarza zapisu "zadania zawodowe lekarza obejmują: zarządzanie produktami leczniczymi i wyrobami medycznymi w aptece szpitalnej". Należy podkreślić, że zarządzanie łączy się bezpośrednio z ponoszeniem odpowiedzialności. Ponadto należy wskazać, że Najwyższa Izba Kontroli (NIK) opublikowała raport: „Funkcjonowanie aptek szpitalnych i działów farmacji szpitalnej”. W trakcie kontroli NIK stwierdziła nieprawidłowości w apteczkach oddziałowych. W raporcie znajdują się zarzuty pod adresem farmaceutów szpitalnych, które są kuriozalne, ponieważ wynikają z faktu, że nie ma regulacji prawnych w zakresie odpowiedzialności za obrót lekami w apteczkach oddziałowych. Należy podkreślić, że raport NIK został opublikowany przed rozpoczęciem prac Zespołu do spraw opracowania projektu UoZF. Dlatego wprowadzenie punktu 6) to więcej niż błąd, to jest strzał w kolano farmaceutom szpitalnym. Biorąc pod uwagę powyższe konieczne jest uchylenie punktu 6).

Wprowadzenie minimalnej normy zatrudnienia większej w dziale farmacji szpitalnej od normy w aptece szpitalnej jest niewłaściwe. Dla szpitali, w których są centralne pracownie leku cytotoksycznego (CPLC) i/lub pracownie żywieniowe, równoważnik co najmniej 1 etatu farmaceuty na każde rozpoczęte 100 łóżek jest niewystarczający. Należy podkreślić, że z powodu takiego równoważnika, w szpitalach, w których są pracownie, następuje zmniejszanie ilości etatów farmaceuty w aptekach szpitalnych. Dlatego konieczne jest wprowadzenie minimalnej normy zatrudnienia w CPLC i w pracowni żywieniowej.

Warto przypomnieć, że członkami Zespołu do spraw opracowania projektu UoZF byli farmaceuci: Marcin Bochniarz, Michał Byliniak, Mariola Drozd, Olga Fedorowicz, Krystyna Chmal-Jagiełło, Agnieszka Zimmermann. Farmaceuci farmaceutom zgotowali ten los.

mgr farm. Walenty Zajdel