Związek Pracodawców Innowacyjnych Firm Farmaceutycznych INFARMA skrytykował zmiany w projekcie nowelizacji ustawy refundacyjnej, które – jak podkreśla – zostały dopisane po zakończeniu konsultacji publicznych. Organizacja ostrzega, że proponowane rozwiązania mogą ograniczyć dostęp pacjentów do leczenia, zmniejszyć swobodę decyzji lekarzy oraz osłabić konkurencję na rynku farmaceutycznym. Apeluje o ponowne konsultacje i przeprowadzenie pełnej oceny skutków regulacji.
INFARMA krytykuje zmiany w ustawie refundacyjnej
Opublikowano 29 czerwca 2026 08:15
Z tego artykułu dowiesz się:
- INFARMA ostrzega przed poważnymi konsekwencjami nowelizacji ustawy refundacyjnej, które mogą ograniczyć dostęp pacjentów do niezbędnego leczenia. Zmiany wprowadzone po zakończeniu konsultacji budzą obawy o rzeczywistą dostępność leków.
- Organizacja podkreśla, że decyzje o leczeniu powinny pozostawać w gestii lekarzy. Nowe przepisy mogą ograniczyć możliwości wyboru terapii, co stoi w sprzeczności z trendami w nowoczesnej medycynie.
- INFARMA wzywa do ponownego dialogu i pełnej oceny skutków wprowadzanych regulacji. Zmiany te mogą nie tylko wpłynąć na pacjentów, ale także na konkurencję na rynku farmaceutycznym oraz bezpieczeństwo dostaw leków.
- Nowe propozycje refundacji indywidualnej stawiają pacjentów w trudnej sytuacji. Muszą oni wybierać między natychmiastowym rozpoczęciem leczenia a ubieganiem się o refundację, co może pogorszyć ich stan zdrowia.
- Kwestionowane są także zgodność nowych rozwiązań z prawem UE. INFARMA zwraca uwagę na potrzebę analizy przepisów pod kątem przejrzystości i niedyskryminacji w kontekście wspólnego rynku.
Związek Pracodawców Innowacyjnych Firm Farmaceutycznych INFARMA opublikował stanowisko dotyczące projektu nowelizacji ustawy o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych.
W ocenie INFARMY nie są to zmiany o charakterze technicznym, lecz rozwiązania mogące istotnie wpłynąć na funkcjonowanie całego systemu refundacyjnego. – Skala i charakter tych zmian pokazują, że nie są to korekty techniczne, lecz propozycje o fundamentalnym znaczeniu dla wszystkich uczestników systemu refundacji w Polsce – czytamy w stanowisku. Organizacja zwraca uwagę, że tak ważne przepisy powinny zostać poddane szerokim konsultacjom i poprzedzone rzetelną oceną skutków regulacji.
Refundacja tylko formalna?
Jednym z głównych zarzutów INFARMY jest ryzyko stworzenia sytuacji, w której lek pozostanie formalnie refundowany, ale jego rzeczywista dostępność dla pacjentów zostanie ograniczona, bowiem wprowadzanie dodatkowych mechanizmów preferujących wybrane technologie lekowe może prowadzić do sytuacji, w której pacjent usłyszy, że terapia jest refundowana, jednak w praktyce nie będzie mógł z niej skorzystać. – System refundacyjny powinien zapewniać pacjentom rzeczywisty, a nie wyłącznie formalny dostęp do leczenia finansowanego ze środków publicznych – podkreśla INFARMA.
Lekarz powinien decydować o terapii
Kolejne zastrzeżenia dotyczą wpływu projektowanych przepisów na decyzje kliniczne lekarzy. INFARMA wskazuje, że leczenie w programach lekowych wymaga indywidualnej oceny każdego pacjenta, uwzględniającej przebieg choroby, wcześniejsze terapie, przeciwwskazania oraz tolerancję leczenia. Zdaniem organizacji administracyjne ograniczanie wyboru terapii pozostaje w sprzeczności z kierunkiem rozwoju współczesnej medycyny. – Współczesna medycyna zmierza w stronę personalizacji terapii, a nie do automatycznego przypisywania pacjentów do jednej, administracyjnie wskazanej opcji.
INFARMA zwraca uwagę, że lekarze nadal będą ponosić odpowiedzialność zawodową za leczenie pacjentów, mimo ograniczenia możliwości wyboru terapii.
Obawy o konkurencję i bezpieczeństwo dostaw
Związek podkreśla, że popiera racjonalne gospodarowanie środkami publicznymi oraz konkurencję cenową, jednak sprzeciwia się rozwiązaniom, które mogą prowadzić do administracyjnego eliminowania refundowanych leków innowacyjnych. Według autorów stanowiska takie przepisy mogą ograniczyć konkurencję w postępowaniach szpitalnych, zwiększyć ryzyko monopolizacji rynku, a w konsekwencji również pogorszyć bezpieczeństwo dostaw leków.
Zmiany w refundacji indywidualnej
Krytycznie oceniono także propozycje dotyczące refundacji indywidualnej leków sprowadzanych z zagranicy. INFARMA wskazuje, że nowe rozwiązania mogą postawić pacjentów przed wyborem między natychmiastowym rozpoczęciem leczenia a możliwością uzyskania refundacji.
– Nie można stawiać pacjenta przed wyborem: rozpocząć leczenie natychmiast i utracić możliwość ubiegania się o refundację albo czekać na rozstrzygnięcia administracyjne, ryzykując pogorszenie stanu zdrowia.
Wątpliwości dotyczące prawa UE
W stanowisku podniesiono również kwestie zgodności projektowanych rozwiązań z prawem Unii Europejskiej. Zdaniem organizacji proponowane mechanizmy mogą budzić wątpliwości w zakresie przejrzystości, proporcjonalności, niedyskryminacji oraz swobody przepływu towarów na wspólnym rynku.
INFARMA uważa, że projekt wymaga pogłębionej analizy pod kątem zgodności z prawem unijnym, a część rozwiązań może wymagać notyfikacji odpowiednim instytucjom UE.
Apel o ponowne konsultacje
Organizacja podkreśla, że nie sprzeciwia się racjonalizacji wydatków publicznych na refundację, jednak jej zdaniem zmiany powinny być wypracowywane w dialogu ze wszystkimi uczestnikami systemu ochrony zdrowia.
– INFARMA postuluje ponowną analizę rozwiązań dodanych po zakończeniu konsultacji publicznych. Tak istotne zmiany powinny zostać ocenione pod kątem wpływu na pacjentów, lekarzy, szpitale, płatnika publicznego, konkurencję na rynku oraz zgodność z prawem Unii Europejskiej.
Źródło: Inf. prasowa
