Dr Leszek Borkowski
Opieka farmaceutyczna - kwas walproinowy
Opublikowano 14 listopada 2018 08:09
Fot. arch. pryw.
Kwas walproinowy
Produkty lecznicze zawierające kwas walproinowy w postaci soli / Absenor, Convival Chrono, Convulex, Depakine Chrono, Depakine Chronosphere, Dipromal, ValproLEK /, jak poinformowała EMA, nie mogą być stosowane u dziewczynek oraz kobiet w wieku rozrodczym, chyba że inne metody leczenia są nieskuteczne lub nie są tolerowane przez organizm pacjentki.
Leki zawierające sole kwasu walproinowego są stosowane w leczeniu padaczki oraz leczeniu choroby efektywnej dwubiegunowej.
U dzieci narażonych na walproiniany w życiu płodowym istnieje duże ryzyko wystąpienia ciężkich zaburzeń rozwojowych do 40% oraz wad wrodzonych w ok. 10%.
Jak wynika z badań u dzieci w wieku przedszkolnym, które w życiu płodowym były narażone na walproinian pojawiały się opóźnienia w mowie i chodzeniu.
Dzieci miały gorsze zdolności intelektualne – iloraz IQ był średnio o 7-10 punktów niższy.
Narażenie na walproinian było przyczyną słabszych zdolności językowych oraz problemów z pamięcią.
Zwiększało się ryzyko zaburzeń autystycznych-trzykrotnie i autyzmu dziecięcego-pięciokrotnie w porównaniu do populacji ogólnej.
Następowało także większe narażenie na rozwój zespołu nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi ADHD.
Dlatego zaleca się kobietom w wieku rozrodczym, które przyjmują walproinian, powtórną ocenę stosowanej terapii pod kątem spełnienia warunków zapobiegania ciąży.
Pacjentki muszą zapoznać się z ryzykiem terapii oraz zrozumieć zagrożenia i wiedzieć jak minimalizować je za pomocą środków zapobiegających ciąży.
Liczę, że środowisko aptekarskie w ramach wywalczonej opieki farmaceutycznej włączy się aktywnie w proces edukacji pacjentek przyjmujących kwas walproinowy.
Liczę także, że w aptekach w całej Polsce pacjent odbierający retinoidy, czyli naturalne i syntetyczne pochodne witaminy A usłyszy o ryzyku teratogennym oraz możliwości pojawienia się depresji, lęków i wahania nastrojów.
Pacjent przyjmujący przeciwbólowy tapentadol będzie informowany o ryzyku drgawek i możliwości wystąpienia zespołu serotoninowego.
Chory przyjmujący przewlekle hydrochlorotiazyd w lekach mono i dwuskładnikowych jest zawiadomiony o potrzebie prowadzenia regularnej kontroli skóry pod kątem nowych zmian skórnych ze względu na ryzyko pojawienia się raka kolczystokomórkowego lub raka podstawnokomórkowego, itd., itd.
Dr nauk farm. Leszek Borkowski
