Jest już kalendarz szczepień na 2027 rok

W Dzienniku Urzędowym Ministra Zdrowia opublikowano komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego z 28 października 2026 r. w sprawie Programu Szczepień Ochronnych na 2027 rok (PSO). To dokument, który potocznie nazywany jest kalendarzem szczepień i stanowi podstawę realizacji szczepień ochronnych w Polsce.

Nowa edycja programu zachowuje podział na szczepienia obowiązkowe i zalecane, ale jego struktura została zmodernizowana. Wprowadzono również dodatkowe informacje przeznaczone zarówno dla świadczeniodawców realizujących szczepienia, jak i dla ogółu obywateli.

Jakie szczepienia obejmuje Program na 2027 rok?

Pierwsza część dokumentu dotyczy szczepień obowiązkowych. Obejmuje szczepienia dzieci i młodzieży, zarówno urodzonych w Polsce, jak i tych, które nie były szczepione zgodnie z polskim Programem Szczepień Ochronnych, a przebywają na terytorium kraju dłużej niż trzy miesiące.

W tej części przedstawiono dwa warianty realizacji szczepień w populacji ogólnej dzieci do ukończenia drugiego roku życia: z wykorzystaniem szczepionki wysokoskojarzonej 5w1 (DTaP-IPV-Hib) oraz 6w1 (DTaP-IPV-Hib-HBV).

Program uwzględnia również szczepienia obowiązkowe osób szczególnie narażonych na zakażenie ze względu na przesłanki kliniczne lub epidemiologiczne. Opisuje także zasady szczepień poekspozycyjnych, w tym profilaktyki przeciwko wściekliźnie i tężcowi.

Druga część dokumentu poświęcona jest szczepieniom zalecanym oraz innym formom immunoprofilaktyki. Znalazły się w niej zalecenia dotyczące szczepień dzieci i młodzieży, dorosłych, kobiet w ciąży, osób wykonujących zawody medyczne oraz innych grup pracowników narażonych na zakażenie.

Uwzględniono również zalecaną profilaktykę poekspozycyjną przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, uodpornienie bierne przeciw RSV oraz szczepienia przed podróżami zagranicznymi do obszarów endemicznych.

Zasady szczepień i szczepienia wyrównawcze

Program Szczepień Ochronnych na 2027 rok zawiera także informacje uzupełniające dotyczące zasad szczepień przeciwko wybranym chorobom zakaźnym. Szczególną uwagę poświęcono m.in. szczepieniom dzieci urodzonych przedwcześnie oraz szczepieniom przeciw gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, błonicy, tężcowi, krztuścowi i półpaścowi.

W dokumencie opisano ogólne zasady przeprowadzania i organizacji szczepień, a także zasady realizacji szczepień wyrównawczych. Określono również uprawnienia osób wykonujących zawody medyczne, które przeprowadzają badania kwalifikacyjne i podają szczepionki.

Istotnym elementem programu są skrócone kalendarze szczepień, które mają ułatwić korzystanie z zaleceń. Obejmują one:

• skrócony kalendarz szczepień obowiązkowych dla dzieci i młodzieży na 2027 rok;
• skrócony kalendarz szczepień zalecanych dla dzieci i młodzieży;
• skrócony kalendarz szczepień zalecanych dla dorosłych, opracowany według kryterium wiekowego.

Program oparty na aktualnej sytuacji epidemiologicznej

Program Szczepień Ochronnych określa, przeciwko jakim chorobom należy szczepić dzieci i dorosłych, jakie schematy szczepień stosować oraz w jakich terminach podawać poszczególne dawki. Zawiera również informacje o odstępach między dawkami, rodzajach wykorzystywanych szczepionek i sposobach ich podawania.

Jak podkreśla GIS, szczepienia ochronne odgrywają kluczową rolę w zapobieganiu chorobom zakaźnym i ich powikłaniom. W Polsce pozwalają obecnie chronić dzieci i dorosłych przed 30 chorobami zakaźnymi i zakażeniami. Szczepienia przeciwko 13 z nich należą do obowiązkowych i dotyczą dzieci, młodzieży oraz wybranych grup osób dorosłych.

Podstawą opracowania programu jest aktualna sytuacja epidemiologiczna w Polsce i na świecie, a także międzynarodowe wytyczne, w tym zalecenia Komitetu Doradczego ds. Szczepień Europejskiego Centrum Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC) oraz Światowej Organizacji Zdrowia (WHO).

Pod względem merytorycznym Program konsultowany jest z ekspertami, członkami Rady Sanitarno-Epidemiologicznej przy Głównym Inspektorze Sanitarnym oraz Zespołu ds. Szczepień Ochronnych przy Ministrze Zdrowia. Swoje uwagi mogą zgłaszać również organizacje pozarządowe, stowarzyszenia i towarzystwa naukowe.

Kalendarz: TU

Źródło: Główny Inspektorat Sanitarny