Programy lekowe częściowo bez zapłaty? NFZ różnicuje rozliczenia nadwykonań
Opublikowano 15 kwietnia 2026 14:23
Z tego artykułu dowiesz się:
- NFZ niemal zakończył rozliczenia za nadwykonania świadczeń nielimitowanych, jednak wciąż pozostaje duża niewiadoma dotycząca płatności za nadwykonania limitowane. Wiceprezes Funduszu Marek Augustyn ujawnia, że szpitale czekają na setki milionów złotych, ale nie mogą liczyć na ich natychmiastową wypłatę.
- Sytuacja finansowa szpitali jest dramatyczna. Z danych wynika, że 91% placówek wykazuje straty operacyjne, a łączna strata przekroczyła 1,8 miliarda złotych, co oznacza 30% wzrost w porównaniu do roku ubiegłego.
- Bez pilnych zmian w finansowaniu, szpitale powiatowe nie mają szans na osiągnięcie równowagi finansowej. Związek Powiatów Polskich podkreśla, że utrata środków NFZ, które stanowią 94% przychodów, jest kluczowym problemem systemowym.
- Pomimo trudności, NFZ zapewnia, że płatności za programy lekowe zostaną uregulowane w całości. Jednakże płatności za obsługę programów pozostają w niepewności i mogą być obciążone stawką degresywną.
- Zapłacimy, gdy będziemy mieć pieniądze – zapewnił Marek Augustyn podczas wtorkowego posiedzenia dwóch zespołów parlamentarnych, które pochyliły się nad sytuacją szpitali samorządowych w kontekście obecnych problemów finansowych płatnika. Wartość nadwykonań limitowanych idzie w setki milionów złotych, natomiast wiadomo, że na takie środki szpitale liczyć nie mogą – jeśli płatnik zapłaci, stawka degresywna będzie głęboka. I będzie zależeć od możliwości finansowych oddziałów (w niektórych możliwości finansowych może nie być wręcz wcale, w ubiegłym roku dwa największe oddziały stały wręcz przed decyzją o obcięciu kontraktów, zaś w ostatnim kwartale umowy podpisywały z miesiąca na miesiąc).
Szpitale, zarówno wojewódzkie jak i powiatowe, czekają na pieniądze – ale też na konkretne informacje. Jednym z takich konkretów było potwierdzenie dotyczące płatności za programy lekowe w zakresie nadwykonań. Fundusz zapewnił, że płatności za leki (kupowane przez szpitale i podane pacjentom) zostały i będą zapłacone w całości, natomiast płatności za obsługę programów są traktowane jak świadczenia limitowane i dotyczy ich stawka degresywna – oraz brak gwarancji, że w ogóle zostaną uregulowane.
Sytuacja płatnika natychmiast przekłada się na kondycję szpitali. Jak mówił Mateusz Jabłoński ze Związku Powiatów Polskich, powiaty w najbliższym czasie przedstawią pełny raport na temat sytuacji finansowej podmiotów, które prowadzą. Z informacji, jakie zaprezentował, wynika jednak, że jest ona ciężka, (jeszcze) trudniejsza niż w 2024 roku. Analiza objęła 207 lecznic, w tym 163 samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej oraz 44 spółki prawa handlowego, dla których organem prowadzącym lub właścicielskim jest powiat bądź miasto na prawach powiatu. Strata łączna przekroczyła 1,8 mld zł. To stanowi kwotę około 30 proc. wyższą niż na koniec 2024 roku. 91 proc. szpitali wykazało stratę operacyjną na działalności podstawowej, zysk ze sprzedaży osiągnęło 19 szpitali.
Jak mówił przedstawiciel ZPP, szpitale powiatowe są uzależnione od środków NFZ, które stanowią średnio prawie 94 proc. przychodów netto ze sprzedaży. Związek podkreśla, że działalność „na stracie” nie jest wynikiem błędów w zarządzaniu, ale efektem uwarunkowań systemowych, czyli trwałego niedopasowania finansowania do rzeczywistych kosztów funkcjonowania placówek. - W obecnych warunkach szpitale powiatowe nie są w stanie samodzielnie osiągać równowagi finansowej, co oznacza konieczność pilnych i zasadniczych zmian w sposobie ich finansowania, na które konsekwentnie przez długi czas apelujemy.
Tematy
świadczenia nielimitowane / rozliczenia / szpitale / NFZ / limity / nadwykonania / programy lekowe / finansowanie szpitali / świadczenia medyczne / Marek Augustyn










