Prewencja rentowa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych obchodzi w tym roku 30-lecie. Z rehabilitacji leczniczej prowadzonej w jej ramach skorzystało już niemal 1,8 mln osób. Od 13 kwietnia 2026 r. orzeczenia o potrzebie rehabilitacji mogą wydawać także fizjoterapeuci zatrudnieni w ZUS.
Prewencja rentowa ZUS ma 30 lat. Z rehabilitacji skorzystało niemal 1,8 mln osób
Opublikowano 6 sierpnia 2026 12:07
Fot. Franciszek Mazur / Agencja Gazeta
ZUS prowadzi program rehabilitacji leczniczej od 1996 r. Jest on przeznaczony dla osób, które z powodu stanu zdrowia są zagrożone utratą zdolności do pracy, ale mają realną szansę odzyskać ją po rehabilitacji. Program ma pomóc im odzyskać sprawność oraz wrócić do pracy i aktywnego życia.
Jakie schorzenia obejmuje rehabilitacja
Rehabilitacja obejmuje schorzenia najczęściej powodujące niezdolność do pracy. ZUS wymienia między innymi choroby narządu ruchu, także po urazach i wypadkach, choroby układu krążenia i układu oddechowego, schorzenia psychosomatyczne, schorzenia onkologiczne po leczeniu nowotworu piersi, choroby narządu głosu oraz choroby ośrodkowego układu nerwowego.
Poszczególne profile rehabilitacji wprowadzano w różnych latach. Rehabilitacja narządu ruchu i układu krążenia jest prowadzona od 1996 r., a rehabilitacja narządu ruchu po wypadku – od 2016 r. Program dla osób z uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego był realizowany pilotażowo w latach 2019–2021. Od 2025 r. jest prowadzony na stałe.
Kto może skorzystać z rehabilitacji ZUS
Na rehabilitację kierowane są przede wszystkim osoby aktywne zawodowo, które z powodu stanu zdrowia są zagrożone utratą zdolności do pracy, jeżeli istnieje realna szansa, że po rehabilitacji ją odzyskają.
Z programu mogą korzystać także osoby pobierające zasiłek chorobowy lub świadczenie rehabilitacyjne po ustaniu ubezpieczenia chorobowego albo wypadkowego oraz osoby otrzymujące rentę okresową z tytułu niezdolności do pracy.
O rehabilitację mogą ubiegać się również emeryci, jeżeli nadal pracują i są objęci ubezpieczeniami społecznymi, na przykład z tytułu umowy o pracę lub umowy zlecenia. Warunkiem jest realna szansa na odzyskanie zdolności do pracy.
Podobne zasady dotyczą osób pobierających emerytury pomostowe, emerytury mundurowe, nauczycielskie świadczenia kompensacyjne lub świadczenia przedemerytalne. Mogą one skorzystać z programu, jeżeli nadal pracują i istnieje szansa, że rehabilitacja pozwoli im utrzymać lub odzyskać zdolność do pracy.
W latach 2016–2025 najliczniejszą grupą korzystających z rehabilitacji były osoby w wieku 50–59 lat. Kobiety stanowiły ponad 57 proc. tej grupy. ZUS zaznacza, że w niektórych przedziałach wiekowych i profilach rehabilitacji tendencja jest odwrotna.
Jak złożyć wniosek
Aby otrzymać skierowanie na rehabilitację leczniczą ZUS, należy zgłosić się do lekarza prowadzącego leczenie. Lekarz wypełnia wniosek na formularzu PR-4. Do wniosku warto dołączyć dokumentację medyczną.
Wniosek można złożyć w dowolnej placówce ZUS lub przesłać pocztą. Lekarz może również wysłać formularz elektronicznie przez portal eZUS albo aplikację mZUS dla Lekarza. W takim przypadku nie trzeba dostarczać do ZUS papierowej wersji wniosku, warto jednak przekazać dokumentację medyczną.
Po złożeniu wniosku orzeczenie o potrzebie rehabilitacji wydaje lekarz orzecznik ZUS. Może je wydać po przeprowadzeniu badania albo na podstawie dokumentacji medycznej. Od 13 kwietnia 2026 r. takie uprawnienia mają również fizjoterapeuci zatrudnieni w ZUS.
Rehabilitacja jest bezpłatna
Rehabilitacja lecznicza ZUS jest całkowicie bezpłatna. Obejmuje leczenie, zakwaterowanie i wyżywienie. ZUS zwraca również koszty przejazdu do ośrodka i z powrotem najtańszym środkiem komunikacji publicznej.
Standardowy turnus trwa 24 dni i odbywa się w placówkach współpracujących z ZUS na terenie całego kraju. Za zgodą ZUS lekarz w ośrodku rehabilitacyjnym może wydłużyć lub skrócić czas rehabilitacji.
Rehabilitacja może mieć formę stacjonarną, z pobytem w ośrodku, albo ambulatoryjną, bez noclegu.
Źródło: ZUS
