Ministerstwo Zdrowia przekazało do konsultacji projekt nowelizacji rozporządzenia dotyczącego postępowania ze zwłokami i szczątkami ludzkimi. Resort proponuje m.in. rezygnację z obowiązku plombowania trumien, likwidację wymogu stosowania metalowych wkładów przy transporcie zwłok za granicę oraz wprowadzenie możliwości otwierania trumien w określonych sytuacjach przez odpowiednio przeszkolone osoby.
Zmiany w przepisach dotyczących pochówku. MZ chce uprościć procedury
Opublikowano 2 listopada 2026 10:58
Ministerstwo Zdrowia chce uprościć procedury związane z postępowaniem ze zwłokami i szczątkami ludzkimi. Jak wskazuje resort, proponowane zmiany mają dostosować obowiązujące przepisy do aktualnego stanu wiedzy, wymogów sanitarno-epidemiologicznych oraz nowych technologii.
Jedną z istotniejszych propozycji jest zniesienie obowiązku zamykania trumny w obecności właściwego państwowego inspektora sanitarnego i jej opieczętowywania w przypadku przewożenia zwłok na terenie Polski na odległość większą niż 60 km. Zniknąć ma również obowiązek opieczętowywania trumny w przypadku wywożenia zwłok za granicę.
Zmiany obejmą także zasady otwierania trumien. Projekt przewiduje możliwość ich otwierania w kostnicach, zakładach pogrzebowych, krematoriach, prosektoriach oraz zakładach i pracowniach patomorfologii i medycyny sądowej przez odpowiednio przeszkolone osoby.
Będzie to możliwe w określonych przypadkach, m.in. gdy zwłoki sprowadzono z zagranicy w celu pochowania lub spopielenia i pochowania w Polsce, a także gdy zwłoki przewożone na terenie kraju mają zostać poddane kremacji. Otwarcie trumny będzie również dopuszczalne w celu pobrania materiału genetycznego do ustalenia tożsamości zmarłego lub określenia pokrewieństwa, przeprowadzenia oględzin sądowych lub lekarskich oraz wykonania czynności na zlecenie prokuratora lub Policji.
Projekt zakłada ponadto rezygnację z obowiązku przewożenia zwłok za granicę w trumnach wybitych blachą, wyposażonych w metalowy wkład lub wykonanych z metalu. Zniesiony ma zostać także wymóg przewożenia zwłok ekshumowanych przed upływem okresu mineralizacji w skrzyni szczelnie wybitej blachą.
Nowe zasady transportu zwłok
Nowelizacja ma uporządkować również zasady transportu zwłok na terenie Polski. W przypadku przewozu na odległość do 100 km projekt przewiduje możliwość zastosowania szczelnej trumny, hermetycznie zamkniętej kapsuły do przewożenia zwłok lub połączenia tych rozwiązań.
Jeżeli transport będzie odbywał się na odległość większą niż 100 km albo za granicę Polski, zwłoki będą musiały zostać dodatkowo umieszczone w chłodni.
Resort proponuje również dopuszczenie przewozu zwłok na odległość do 50 km do kostnicy, zakładu pogrzebowego, krematorium, prosektorium lub jednostek patomorfologii i medycyny sądowej na specjalnie przeznaczonych do tego zamkniętych noszach z pokrowcem.
Doprecyzowane mają zostać także warunki przewozu zwłok pacjenta oraz martwo urodzonego dziecka w przypadkach określonych w ustawie o Państwowym Ratownictwie Medycznym.
Projekt reguluje zasady transportu zwłok ekshumowanych – zarówno przed upływem okresu mineralizacji, jak i po jego zakończeniu. W pierwszym przypadku mają obowiązywać wymagania przewidziane dla transportu na odległość większą niż 100 km lub za granicę, a w drugim – zasady dotyczące przewozu na odległość do 100 km.
Odpowiedź na postulaty deregulacyjne
Ministerstwo Zdrowia podkreśla, że proponowane zmiany są odpowiedzią na postulaty deregulacyjne zgłaszane przez stronę społeczną. Chodzi m.in. o postulat dotyczący przewożenia trumny na odległość większą niż 60 km oraz problem związany z koniecznością grzebania metalowych wkładów wykorzystywanych przy sprowadzaniu zwłok z zagranicy.
Według resortu likwidacja obowiązku zamykania trumny w obecności inspektora sanitarnego i jej opieczętowywania pozwoli ograniczyć formalności oraz skrócić czas potrzebny na przygotowanie zwłok lub szczątków ludzkich do pochówku.
Źródło: RCL
