NIL: Komunikat NFZ narusza prawa małych pacjentów i nie może działać wstecz

Naczelna Izba Lekarska wystąpiła do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z wnioskiem o zmianę komunikatu nr 627276 z 22 lipca 2026 r., dotyczącego weryfikacji świadczeń kiretażu wykonywanych u dzieci do 15. roku życia. Według samorządu lekarskiego dokument narusza obowiązujące przepisy oraz prawa pacjentów do świadczeń gwarantowanych.

Czym jest kiretaż?

Kiretaż to zabieg stomatologiczny stosowany w leczeniu chorób przyzębia. Polega na usunięciu złogów nazębnych, bakterii oraz zmienionej zapalnie tkanki z kieszonek dziąsłowych otaczających zęby. Celem procedury jest zahamowanie stanu zapalnego, ograniczenie postępu choroby przyzębia i poprawa zdrowia tkanek utrzymujących zęby. W zależności od stopnia zaawansowania schorzenia wykonuje się kiretaż zamknięty lub otwarty.

Co zmienia komunikat NFZ?

W komunikacie z 22 lipca 2026 r. NFZ poinformował o wdrożeniu nowej reguły weryfikacyjnej w systemie rozliczeniowym. Zgodnie z nią świadczenia obejmujące kiretaż wykonany u pacjentów do ukończenia 15. roku życia, zrealizowane od 1 stycznia 2026 r., nie będą pozytywnie weryfikowane i tym samym nie zostaną rozliczone przez Fundusz. NFZ uzasadnił tę decyzję aktualną wiedzą medyczną, wskazującą na brak praktycznego zastosowania tego zabiegu w tej grupie wiekowej.

NIL: komunikat nie może zmieniać prawa

Zdaniem Naczelnej Izby Lekarskiej wykaz świadczeń gwarantowanych określa wyłącznie rozporządzenie Ministra Zdrowia z 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia stomatologicznego. W załączniku nr 2, obejmującym świadczenia dla dzieci i młodzieży do 18. roku życia, znajduje się „kiretaż zwykły (zamknięty) w obrębie 1/4 uzębienia”, bez wskazania jakiegokolwiek ograniczenia wiekowego.

Samorząd lekarski podkreśla, że tam, gdzie ustawodawca chciał wprowadzić ograniczenia wiekowe, zrobił to wprost. Przykładem jest zdjęcie pantomograficzne, które przysługuje pacjentom od 5. do 18. roku życia w uzasadnionych medycznie przypadkach. W przypadku kiretażu takich ograniczeń przepisy nie przewidują.

Trzy główne zarzuty wobec decyzji Funduszu

W piśmie skierowanym do Prezesa NFZ Naczelna Izba Lekarska wskazuje na trzy zasadnicze problemy.

Po pierwsze, zwraca uwagę na hierarchię aktów prawnych. Zdaniem NIL status świadczenia gwarantowanego może zostać zmieniony wyłącznie poprzez nowelizację rozporządzenia Ministra Zdrowia, a nie za pomocą komunikatu Narodowego Funduszu Zdrowia. Komunikat nie może prowadzić do sytuacji, w której świadczenie pozostaje gwarantowane na podstawie obowiązujących przepisów, a jednocześnie przestaje być finansowane.

Drugim zarzutem jest naruszenie zasady niedziałania prawa wstecz. Nowa reguła ma objąć świadczenia wykonane już od 1 stycznia 2026 r., mimo że komunikat został opublikowany dopiero 22 lipca. W ocenie samorządu lekarskiego świadczeniodawcy nie mogą być pozbawiani wynagrodzenia za procedury wykonane zgodnie z obowiązującymi wówczas zasadami.

Trzeci argument dotyczy ochrony praw pacjentów. NIL wskazuje, że ograniczenie dostępu dzieci do świadczenia wymienionego w koszyku świadczeń gwarantowanych poprzez wewnętrzny komunikat rozliczeniowy narusza prawa pacjentów wynikające z obowiązujących przepisów.

Samorząd lekarski wnosi do Prezesa NFZ o:

• niezwłoczne odstąpienie od odmowy rozliczania świadczeń kiretażu wykonanych u dzieci do 15. roku życia przed 22 lipca 2026 r.,
• niestosowanie kwestionowanej reguły weryfikacyjnej również wobec świadczeń wykonywanych po tej dacie do czasu ewentualnej zmiany rozporządzenia Ministra Zdrowia.

Źródło: NIL