POZ: niemal 10 mln zł nierozliczonych środków, w tym na opiekę koordynowaną, w Wielkopolsce

Porozumienie Pracodawców Ochrony Zdrowia otrzymało odpowiedź Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ na pismo z 28 września br., dotyczące wybranych obszarów funkcjonowania podstawowej opieki zdrowotnej. Przekazane informacje były również tematem spotkania prezes PPOZ Bożeny Janickiej z dyrektorem WOW NFZ Pawłem Kurzakiem i zastępcą dyrektora ds. medycznych Tomaszem Uherem.

Jednym z głównych zagadnień było finansowanie świadczeń realizowanych w ramach opieki koordynowanej. Z danych NFZ wynika, że w pierwszym półroczu 2026 r. wartość nierozliczonych środków wyniosła ponad 8,2 mln zł w budżecie powierzonym opieki koordynowanej oraz blisko 1,8 mln zł w budżecie diagnostycznym.

Łącznie daje to około 10 mln zł nierozliczonych środków w tych dwóch budżetach.

PPOZ zwraca uwagę, że placówki POZ realizują świadczenia, których finansowanie powinno odpowiadać faktycznie wykonanej pracy i potrzebom pacjentów.

– Podczas spotkania zaznaczyliśmy, że przystąpienie do opieki koordynowanej jest dla świadczeniodawców POZ fakultatywne, natomiast świadczenia finansowane w ramach budżetu powierzonego należą do świadczeń gwarantowanych. W związku z nadwykonaniami wystąpiliśmy do dyrektora WOW NFZ o rozliczenie i zapłatę za wykonane świadczenia. Uważamy, że nie można oczekiwać od placówek POZ systematycznego poszerzania diagnostyki i opieki nad pacjentami bez zapewnienia odpowiedniego finansowania rzeczywiście udzielonych świadczeń – komentuje Bożena Janicka, prezes PPOZ.

„Moje Zdrowie” – problem z kontynuacją diagnostyki

Kolejnym zagadnieniem jest realizacja programu „Moje Zdrowie” – bilansu zdrowia osoby dorosłej. Jak wskazuje PPOZ, program cieszy się zainteresowaniem pacjentów, ale nie wszyscy kontynuują postępowanie po wypełnieniu ankiety.

W ocenie organizacji samo zgłoszenie się do programu nie oznacza jeszcze skorzystania z pełnej ścieżki profilaktycznej. Aby osiągnąć zakładane cele, konieczne jest przeprowadzenie pacjenta przez kolejne etapy, w tym wykonanie zaleconych badań i dalszą ocenę stanu zdrowia.

– Program wprawdzie jest chętnie wykorzystywany przez pacjentów, jednak istotnym problemem pozostaje brak kontynuacji postępowania po wypełnieniu ankiety. Samo wypełnienie ankiety nie oznacza jeszcze, że pacjent skorzystał z profilaktyki. Aby program przynosił oczekiwane efekty, konieczne jest nie tylko zachęcanie do udziału, ale również skuteczne przeprowadzenie pacjenta przez cały program. Tu nie wystarczą jedynie zaangażowanie personelu medycznego i dostępność świadczeń. Konieczna jest systemowa mobilizacja pacjentów – podkreśla Bożena Janicka.

Profilaktyka raka szyjki macicy: tylko 28 umów

Niepokój budzą również dane dotyczące profilaktyki raka szyjki macicy. Według informacji przekazanych przez WOW NFZ zaledwie 28 umów z położnymi POZ obejmuje pobieranie materiału do przesiewowego badania HPV HR, z ewentualną cytologią na podłożu płynnym (LBC).

W poszczególnych delegaturach Funduszu liczba tych umów przedstawia się następująco:

• delegatura poznańska – 17 umów,
• delegatura kaliska – 7 umów,
• delegatura konińska – 2 umowy,
• delegatura leszczyńska – 2 umowy,
• delegatura pilska – brak umów.

Z danych NFZ wynika również, że od stycznia do września 2026 r. świadczenie polegające na pobraniu materiału do tego badania zrealizowano u 4594 pacjentek.

– W tym miejscu trzeba zaznaczyć, że wiele kobiet wykonuje badania cytologiczne w prywatnych gabinetach ginekologicznych, poza systemem świadczeń finansowanych przez NFZ. Tym bardziej ocenianie jakości pracy placówek POZ przez pryzmat liczby badań wykonanych w ramach publicznego systemu może prowadzić do nieadekwatnych wniosków. Wskaźniki nie powinny pomijać rzeczywistych zachowań zdrowotnych pacjentek ani ograniczeń organizacyjnych systemu – komentuje Bożena Janicka.

PPOZ apeluje o rozwiązania dostosowane do realiów POZ

W ocenie Porozumienia Pracodawców Ochrony Zdrowia przedstawione dane pokazują, że rozwój podstawowej opieki zdrowotnej wymaga nie tylko rozszerzania zakresu diagnostyki i wprowadzania kolejnych programów profilaktycznych, lecz także zapewnienia odpowiednich warunków ich realizacji.

Organizacja wskazuje na trzy kluczowe obszary: przewidywalne finansowanie, sprawne rozliczanie wykonanych świadczeń oraz realistyczne podejście do oceny efektów profilaktyki. Podkreśla również, że wskaźniki jakości powinny uwzględniać faktyczną dostępność badań i udział pacjentów w procesie diagnostycznym.

– Nie wystarczy tworzyć kolejnych możliwości diagnostycznych i wyznaczać placówkom kolejne wskaźniki jakości. Konieczne jest zapewnienie warunków do ich realizacji, uwzględnienie faktycznej dostępności badań oraz udziału pacjentów w procesie profilaktyki – podkreśla Bożena Janicka.

Źródło: PPOZ